ГҮҮР · АНУ-Д АНХНЫ ЖИЛ · 2/5

Сайн байна уу,

Өчигдөр SSN, ITIN-ийн тухай ярилаа. Өнөөдөр түүнийг хамгийн түрүүнд ашиглах хоёр газар — банк ба зээлийн оноо.

1. Банкны данс нээх

• Ихэвчлэн паспорт эсвэл үнэмлэх, хаягийн баталгаа, SSN эсвэл ITIN хэрэгтэй. ITIN-ээр данс нээдэг банк олон байдаг ч урьдчилж асуугаарай.
• Checking данс — цалин орох, өдөр тутмын төлбөр хийх данс. Savings данс — хуримтлал хадгалах данс.
• FDIC-ийн даатгалтай банкинд таны мөнгө нэг банк, нэг эзэмшлийн ангилал тутамд $250,000 хүртэл даатгалтай.
• Цалингаа шууд данс руугаа (direct deposit) оруулбал чек бэлэн мөнгө болгох шимтгэл төлөхгүй.

Монгол руу мөнгө явуулах бол

2026 оны 1-р сарын 1-нээс бэлэн мөнгө, money order, cashier's check-ээр явуулсан шилжүүлэгт 1% татвар ногддог. Банкны данснаас эсвэл АНУ-д гаргасан дебит, кредит картаар төлж явуулбал энэ татвар ногдохгүй. Энэ нь бас данстай байхын нэг шалтгаан.

2. Зээлийн оноо (credit score)

Байр түрээслэх, машин зээлээр авах, утасны гэрээ хийхэд зээлийн оноог тань шалгадаг. Хамгийн түгээмэл FICO оноо 300–850 хооронд байдаг; өндөр байх тусам сайн.

FICO оноо таван зүйлээс бүрддэг:

• Төлбөрөө цагт нь төлсөн түүх: 35%
• Зээлийн үлдэгдэл, лимитээ хэр их ашиглаж буй: 30%
• Зээлийн түүхийн урт: 15%
• Шинэ зээл: 10%
• Зээлийн төрөл: 10%

Оноогоо эхнээс нь босгох 4 алхам

1. Secured credit card нээ: барьцаа мөнгө байршуулж, тэр хэмжээний лимиттэй карт авна. Ингэснээр түүхгүй хүн ч зээлийн түүхтэй болно.
2. Картын төлбөрөө сар бүр бүтэн дүнгээр, цагт нь төл. Автомат төлөлт тохируул.
3. Лимитийнхээ 30%-иас бага хэсгийг ашигла — бага байх тусам сайн.
4. Шинэ зээл, карт олон удаа бүү хүс; анхны картаа хаалгүй хадгал.

Өнөөдөр хийх нэг зүйл

AnnualCreditReport.com сайтад орж Equifax, Experian, TransUnion гурвын тайлангаа үнэгүй үзээрэй. Долоо хоног бүр үнэгүй үзэх боломжтой. Алдаатай мэдээлэл байвал маргаан гаргаарай.

Болгоомжлох зүйл

Payday loan, check cashing газрууд маш өндөр шимтгэлтэй. “Оноог тань хурдан засна” гэсэн компаниас болгоомжил — тайлангийн алдааг та өөрөө үнэгүй засуулж болно.

Маргааш: Цалингаас юу суутгагддаг вэ — W-4 маягт.

Эх сурвалж: FDIC — хадгаламжийн даатгал · myFICO — оноо юунаас бүрддэг · Долоо хоног бүрийн үнэгүй тайлан · 26 U.S.C. § 4475 — 1% татвар

Гүүр

Энэ имэйл ерөнхий боловсролын мэдээлэл бөгөөд татвар, хууль, хөрөнгө оруулалтын зөвлөгөө биш.